Tránh ‘nghẽn’ lưới điện từ thói quen dùng điện cùng lúc

Lưới điện chịu áp lực lớn trong giờ cao điểm

Những ngày nắng nóng vừa qua, phụ tải điện tại nhiều địa phương liên tục tăng cao khi nhu cầu sử dụng các thiết bị làm mát, sinh hoạt và sản xuất đồng loạt gia tăng. Đặc biệt vào khung giờ buổi tối, hàng loạt thiết bị công suất lớn cùng hoạt động trong cùng thời điểm đã tạo áp lực đáng kể lên lưới điện phân phối tại nhiều khu vực.

Để bảo đảm hệ thống vận hành ổn định, các đơn vị điện lực và truyền tải điện đã liên tục theo dõi tình hình phụ tải, điều chỉnh phương thức vận hành, san tải và tăng cường kiểm tra các điểm có nguy cơ đầy tải.

Thời gian gần đây, nhu cầu sử dụng điện tại nhiều khu dân cư, cơ sở dịch vụ và sản xuất tăng mạnh, đặc biệt trong các ngày nhiệt độ ngoài trời duy trì ở mức cao. Các thiết bị như máy lạnh, quạt, bếp điện, máy nước nóng, tủ đông và hệ thống làm mát được sử dụng với tần suất lớn hơn bình thường.

Đáng chú ý, phần lớn nhu cầu điện sinh hoạt lại tập trung vào cùng một khung giờ, chủ yếu từ chiều tối đến đêm. Đây là thời điểm nhiều hộ gia đình cùng sử dụng đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn khiến phụ tải tăng đột biến.

Theo ngành điện, điều đáng lo hiện nay không phải thiếu nguồn điện mà là áp lực phụ tải cục bộ trên lưới điện phân phối khi nhu cầu sử dụng điện tăng quá nhanh trong cùng thời điểm. Nếu ví nguồn điện như một hồ chứa lớn, lưới điện phân phối giống như hệ thống đường ống dẫn nước đến từng khu dân cư. Hồ vẫn đủ nước nhưng nếu quá nhiều điểm cùng sử dụng trong một lúc, áp lực trên hệ thống phân phối sẽ tăng rất cao.

Ông Phạm Quang Hòa - Phó Giám đốc Công ty Truyền tải điện 1 cho biết, những ngày nắng nóng kéo dài khiến phụ tải tăng nhanh tại nhiều khu vực, đặc biệt ở các thành phố lớn gây áp lực cho cấp lưới điện phân phối trung - hạ áp. Theo ông Hòa, hệ thống điện quốc gia hiện vẫn bảo đảm nguồn cung. Tuy nhiên, khi hàng triệu thiết bị điện cùng vận hành trong cùng một khung giờ sẽ tạo áp lực lớn lên hệ thống  phân phối điện tại địa phương.

“Điều đáng lưu ý hiện nay là phụ tải tăng rất mạnh vào giờ cao điểm buổi tối. Khi nhiều hộ dân cùng sử dụng máy lạnh và các thiết bị công suất lớn trong cùng thời điểm, áp lực lên lưới điện phân phối sẽ tăng đáng kể”, ông Hòa cho biết.

Cũng theo ông Hòa, thời gian qua các đơn vị truyền tải điện và điện lực địa phương đã phải tăng cường theo dõi tình trạng mang tải của từng tuyến đường dây, trạm biến áp để kịp thời điều chỉnh phương thức vận hành, san tải và bảo đảm chất lượng cung cấp điện.

Trao đổi với Báo Công Thương, đại diện Công ty Điện lực Tây Ninh cho biết thêm, nhiều khu vực dân cư hiện có tốc độ tăng phụ tải nhanh hơn dự báo ban đầu do số lượng thiết bị điện trong gia đình ngày càng lớn. Không chỉ máy lạnh, nhiều hộ dân hiện đồng thời sử dụng thêm bếp điện, máy nước nóng, máy giặt, tủ đông, thiết bị giải trí và các thiết bị điện công suất cao khác.

Theo ngành điện, việc phụ tải tăng cao trong thời gian ngắn có thể ảnh hưởng đến chất lượng điện áp tại một số khu vực cuối nguồn. Người dân có thể cảm nhận qua hiện tượng điện áp giảm, thiết bị làm mát hoạt động kém hiệu quả hoặc các thiết bị điện tiêu thụ công suất lớn vận hành không ổn định.

Ngoài nhu cầu sinh hoạt, phụ tải sản xuất và kinh doanh trong mùa nắng nóng cũng gia tăng mạnh, nhất là tại các khu vực có nhiều cơ sở dịch vụ, nhà hàng, kho lạnh hoặc sản xuất nhỏ. Để giữ hệ thống vận hành ổn định trong giai đoạn cao điểm nắng nóng, các đơn vị điện lực luôn tăng cường kiểm tra giám sát lưới điện, theo dõi phụ tải theo thời gian thực và triển khai nhiều giải pháp kỹ thuật nhằm hạn chế nguy cơ đầy tải cục bộ.

Thay đổi thói quen sử dụng điện để giảm tải hệ thống

Theo các chuyên gia năng lượng, bên cạnh giải pháp kỹ thuật từ ngành điện, việc điều chỉnh thói quen sử dụng điện của người dân có vai trò rất quan trọng trong việc giảm áp lực cho hệ thống điện phân phối.

Một trong những giải pháp được khuyến nghị nhiều nhất hiện nay là hạn chế sử dụng đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn vào khung giờ cao điểm buổi tối.

Theo đó, người dân nên ưu tiên sử dụng các thiết bị như máy giặt, bàn ủi, bình nước nóng hoặc sạc xe điện vào thời điểm muộn hơn trong ngày thay vì tập trung sử dụng từ 18-22 giờ. Đối với điều hòa nhiệt độ, ngành điện khuyến cáo nên cài đặt từ 26 độ C trở lên kết hợp sử dụng quạt để vẫn bảo đảm hiệu quả làm mát nhưng giảm đáng kể lượng điện tiêu thụ.

Ngoài ra, việc vệ sinh định kỳ điều hòa, đóng kín cửa khi sử dụng và hạn chế bật tắt liên tục cũng giúp thiết bị vận hành hiệu quả hơn, giảm công suất tiêu thụ điện. Với tủ lạnh, người dân không nên mở cửa quá nhiều lần hoặc chứa thực phẩm vượt mức cần thiết vì sẽ làm tăng điện năng tiêu thụ. Các thiết bị điện không cần thiết nên được tắt hoàn toàn thay vì để ở chế độ chờ. Hệ thống chiếu sáng trong gia đình cũng nên ưu tiên sử dụng đèn LED tiết kiệm điện thay cho các loại bóng tiêu thụ điện năng lớn.

Theo ông Phạm Quang Hòa, sử dụng tiết kiệm điện hiện không chỉ là giải pháp giảm chi phí sinh hoạt mà còn góp phần trực tiếp giảm áp lực cho lưới điện phân phối trong các thời điểm phụ tải tăng cao. “Nếu nhiều hộ dân cùng điều chỉnh thói quen sử dụng điện theo hướng hợp lý hơn, đặc biệt trong giờ cao điểm, áp lực đối với lưới điện sẽ giảm đáng kể”, ông Hòa cho biết.

Theo các đơn vị vận hành điện, nhu cầu sử dụng điện tăng cao là xu hướng tất yếu trong mùa nắng nóng. Tuy nhiên, việc nhiều thiết bị công suất lớn cùng hoạt động trong một khung giờ đang tạo áp lực đáng kể lên lưới điện phân phối tại nhiều khu vực.

Đặc biệt thời gian gần đây do sự tăng trưởng mạnh mẽ của xe điện đặc biệt là các xe máy điện, nhu cầu sạc vào ban đêm cũng là một phần làm nhu cầu sử dụng tăng cao vào buổi tối trong khi hạ tầng lưới điện được đầu tư chưa được đồng bộ dẫn tới quá tải cục bộ gây các sự cố nhỏ lẻ dẫn đến mất điện một số khu vực dân cư vào cao điểm tối.

Bên cạnh các giải pháp kỹ thuật và vận hành từ ngành điện, việc sử dụng điện hợp lý, tiết kiệm và điều chỉnh thói quen tiêu dùng điện trong giờ cao điểm được xem là giải pháp thiết thực giúp giảm áp lực cho hệ thống, góp phần duy trì chất lượng cung cấp điện ổn định trong mùa nắng nóng.